منطق‌الطیر نقشه‌ای از یک سفر عارفانه است که از سه بخش اصلی تشکیل شده است. بخش اول شامل چند حکایت‌ است، از جمله: گرد آمدن پرندگان جهان برای یافتن پادشاه، بهانه آوردن پرندگان و پاسخ هدهد به آنان، بهانه آوردن بلبل و پاسخ هدهد، بهانه آوردن طوطی و پاسخ هدهد، بهانه آوردن طاووس و پاسخ هدهد، بهانه آوردن مرغابی و پاسخ هدهد، بهانه آوردن کبک و پاسخ هدهد، بهانه آوردن هُما و پاسخ هدهد و ...  بخش دوم کتاب هم شامل عناوینی است مانند: برگزیده شدن هدهد به رهبری پرندگان و آغاز سفر، ترسیدن پرندگان در نخستین وادی و روی آوردن آنان به هدهد حکایت آن مرد خارکن، حکایت آن مرد دیوانه، حکایت آن مرد گناهکار، حکایت آن مرد گورکن، حکایت شکفتن در برگریزان، حکایت تخته سرنوشت، حکایت دویی و تویی، حکایت آن کلید و آن در بسته و حکایت مهمانی پروانه‌ها. دنباله سفر دشوار پرندگان و رسیدن آنان به درگاه سیمرغ نیز موضوعی است که در سومین بخش کتاب مطرح شده است.